Yuri Yarvet

Yuri Yarvet (est. Jüri Järvet) – Estoniya sovet aktyori, kino va teatr aktyori, rejissyor, SSSR xalq artisti, Estoniya SSR faxriy artisti. 1919-yil 18-iyun kuni Tallinda tug‘ilgan. Yoshligida, ko‘pchilik bolalar kabi, Yuri Yarvet sportga qiziqqan. U gimnastikaga shug‘ullanib, Tallin chempioni bo‘lgan. Teatrga alohida muhabbat his qilmasa-da, bir marta xoreograflar uni ko‘rib, yosh yigitning raqsda yaxshi bo‘lishi mumkin deb qaror qilishgan. 1940-yillarda Yuri Yarvet Tallin ishchi teatrining raqs truppasi tarkibiga qabul qilingan, keyin Estoniya SSR davlat ansambliga o‘tgan. Keyinchalik, davlat yosh tomoshabinlar teatrining truppasi tarkibiga kiritilgan. Dastlab, unda faqat raqschi sifatida ko‘rishgan, ammo tez orada kichik rollarni ishonib topshirishgan. Natijada, u teatrdan ketishga qaror qilib, Tallin teatr institutiga o‘qishga kirdi. U o‘qish bilan birga, "Rahva Hyäl" gazetasining redaksiyasida va Estoniya radiosida ishlagan. Yuri Yarvet o‘z aktyorlik mahoratini V. Kingisepp nomidagi davlat akademik drama teatrining sahnasida oshirib kelgan. U o‘zini har doim teatr aktyori deb his qilgan va bu to‘g‘ri bo‘lgan, chunki sahna unga omma muhabbati va e’tirofini olib kelgan. Biroq, respublikasi chegaralaridan tashqarida u kino orqali mashhur bo‘lgan, garchi kam suratga tushgan (umuman, o‘ttizga yaqin rol). U quyidagi filmlarda rollar ijro etgan: "Bezumi", "Indrek", "Myäküla sutchisi", "O‘lik mavsum", "Avariya", "Mavrus xo‘jayinining maktabi", "Beregalar", "19-komitasi", "Solyaris" va, albatta, "Qirol Lir". Haqiqiy shuhrat aktyorga Savva Kulishning "O‘lik mavsum" detektiv filmidagi professor O‘Reyli roli orqali kelgan, ammo muvaffaqiyatni mustahkamlagan va Yuri Yarvetga butun xalq muhabbatini olib kelgan – Grigori Kozintsevning "Qirol Lir" filmi. Filmda Yarvet asosiy rolni ijro etgan, garchi dastlab rejissyor boshqa aktyorni tanlagan edi. 1971-yilda Tehrandagi xalqaro festivalda "Qirol Lir" rolini ijro etgani uchun Yuri Yarvet yilning eng yaxshi aktyori deb topilgan. Bundan tashqari, Yarvetning eng muvaffaqiyatli ishlaridan biri – rejissyor Andrey Tarkovskiyning "Solyaris" filmidagi doktor Snauting roli.